Jafetz Jaim·Estampa 122 / 32

Estampa 1

Estampa 1

Supongamos que ves a Reuvén dispuesto a asociarse con Shimón en negocios, y Shimón no conoce su carácter. Tú, en cambio, conoces bien a Reuvén desde hace tiempo y sabes que, por su mala índole, no respeta el dinero ajeno. En ese caso debes advertir a Shimón desde el principio para que no se asocie con él, y en ello no hay lashón hará. Aun así, también aquí hay que cuidar mucho de que no falte ninguno de los detalles que se mencionaron arriba, en el klal 9, seif 2.

אִם הוּא רוֹאֶה, שֶׁרְאוּבֵן רוֹצֶה לְהִשְׁתַּתֵּף עִם שִׁמְעוֹן בְּעִנְיְנִי הַמִּסְחָר, וְשִׁמְעוֹן אֵינוֹ מַכִּירוֹ בְּטִבְעוֹ. וְהוּא מַכִּיר הֵיטֵב לִרְאוּבֵן מִכְּבָר, שֶׁאֵינוֹ חוֹשֵׁשׁ לְמָמוֹן אֲחֵרִים מִפְּנִי טִבְעוֹ הָרַע, יַזְהִיר לָזֶה מִתְּחִלָּה, שֶׁלֹּא יִשְׁתַּתֵּף עִמּוֹ,* וְאֵין בָּזֶה מִשּׁוּם לָשׁוֹן הָרָע. וְגַם בָּזֶה צָרִיךְ לִזָּהֵר מְאֹד, שֶׁלֹּא יַחְסְרוּ בּוֹ כָּל הַפְּרָטִים הַנַּל כְּלָל ט' סָעִיף ב'.

Nota: Y cuídate, hermano mío, de no equivocarte permitiéndolo por esta misma razón en otro caso. Si ves que alguien quiere asociarse con su compañero y no lo conoce demasiado, y tú sí lo conoces —pues ahora está en una situación humilde—, y quisieras ir a revelárselo al socio para que no se asocie con él, (a) sabe que es un gran pecado, como consta en el Rambam, capítulo 7 de Hiljot Deot (halajá 5), donde dice: «El que cuenta cosas que, de transmitirse de boca en boca, causarían a su compañero un daño en el cuerpo o le provocarían una aflicción, incurre en lashón hará». Este caso no se parece en nada a los demás asuntos que sí estamos obligados a revelar, porque allí uno salva a la persona precisamente al revelarle el daño o el mal en sí mismo; en cambio aquí no es así, (b) ya que no tenemos prueba alguna para afirmar que de esa asociación le vaya a llegar daño y mal, tal como lo expliqué todo en Be'er Mayim Jaim.

*הגהה: והזהר אחי, שלא תטעה להתיר מטעם זה, אם אתה רואה, שאחד רוצה להשתתף עם חברו ואינו מכירו כל כך, ואתה מכירו, כי הוא עתה שפל במצבו, (א) ותרצה לילך ולגלות לשתפו דבר זה כדי שלא ישתתף אתו, דעון גדול הוא, כמו דאיתא ברמבם פרק ז' מהלכות דעות (הלכה ה'), וזה לשונו: והמספר דברים שגורמים, אם נשמעו איש מפי איש, להזיק חברו בגופו או להצר לו, הרי זה לשון הרע. ואין דומה כלל לשאר ענינים שהצרכנו לגלות, דהתם הוא מציל על ידי, זה את האיש, שהוא מגלה לו מעצם ההזק או הרעה, מה שאין כן בזה, (ב) דאין לנו שום ראיה להחליט, דיגיע לו על ידי השתתפותו הזק ורעה, כאשר בארתי הכל בבאר מים חיים.