Números Capítulo 20
בְּמִדְבַּר
Parashá Jukatcap. 2 / 4
¿Por qué motivo lo envías?
- 1וַיָּבֹ֣אוּ בְנֵֽי־יִ֠שְׂרָאֵ֠ל כׇּל־הָ֨עֵדָ֤ה מִדְבַּר־צִן֙ בַּחֹ֣דֶשׁ הָֽרִאשׁ֔וֹן וַיֵּ֥שֶׁב הָעָ֖ם בְּקָדֵ֑שׁ וַתָּ֤מׇת שָׁם֙ מִרְיָ֔ם וַתִּקָּבֵ֖ר שָֽׁם׃Vayavóu venei-Yisrael kol-ha’edá midbar-tsin bajódesh harishón vayéshev ha’am bekadesh vatámot sham miryam vatikaver shamY llegaron los hijos de Yisrael, toda la congregación, al desierto de Tsín en el mes primero, y se asentó el pueblo en Kadesh; y murió allí Miryam, y fue sepultada allí.
- 2וְלֹא־הָ֥יָה מַ֖יִם לָעֵדָ֑ה וַיִּקָּ֣הֲל֔וּ עַל־מֹשֶׁ֖ה וְעַֽל־אַהֲרֹֽן׃Velo-haya máyim la’edá vayikahalú al-Moshé ve’al-AharónY no había agua para la congregación, y se congregaron contra Moshé y contra Aharón.
- 3וַיָּ֥רֶב הָעָ֖ם עִם־מֹשֶׁ֑ה וַיֹּאמְר֣וּ לֵאמֹ֔ר וְל֥וּ גָוַ֛עְנוּ בִּגְוַ֥ע אַחֵ֖ינוּ לִפְנֵ֥י יְהֹוָֽה׃Vayárev ha’am im-Moshé vayomrú lemor velú gavanu bigvá ajeinu lifnéi AdonaiY disputó el pueblo con Moshé, y dijeron: «¡Ojalá hubiésemos muerto cuando murieron nuestros hermanos delante de HaShem!
- 4וְלָמָ֤ה הֲבֵאתֶם֙ אֶת־קְהַ֣ל יְהֹוָ֔ה אֶל־הַמִּדְבָּ֖ר הַזֶּ֑ה לָמ֣וּת שָׁ֔ם אֲנַ֖חְנוּ וּבְעִירֵֽנוּ׃Velamá havetem et-kehal Adonai el-hamidbar hazé lamut sham anajnu uve’irenu¿Y por qué han traído a la congregación de HaShem a este desierto, para morir allí nosotros y nuestro ganado?
- 5וְלָמָ֤ה הֶֽעֱלִיתֻ֙נוּ֙ מִמִּצְרַ֔יִם לְהָבִ֣יא אֹתָ֔נוּ אֶל־הַמָּק֥וֹם הָרָ֖ע הַזֶּ֑ה לֹ֣א׀ מְק֣וֹם זֶ֗רַע וּתְאֵנָ֤ה וְגֶ֙פֶן֙ וְרִמּ֔וֹן וּמַ֥יִם אַ֖יִן לִשְׁתּֽוֹת׃Velamá he’elitunu mimitsráyim lehaví otanu el-hamakom hará hazé lo mekom zera ute’ená vegefen verimón umáyim ayin lishtot¿Y por qué nos han hecho subir de Mitsráyim para traernos a este lugar malo? No es lugar de siembra, ni de higuera, ni de vid, ni de granado, y agua no hay para beber».
- 6וַיָּבֹא֩ מֹשֶׁ֨ה וְאַהֲרֹ֜ן מִפְּנֵ֣י הַקָּהָ֗ל אֶל־פֶּ֙תַח֙ אֹ֣הֶל מוֹעֵ֔ד וַֽיִּפְּל֖וּ עַל־פְּנֵיהֶ֑ם וַיֵּרָ֥א כְבוֹד־יְהֹוָ֖ה אֲלֵיהֶֽם׃Vayavo Moshé ve’aharón mipenéi hakahal el-petaj óhel mo’ed vayipelú al-peneihem vayerá jevod-Adonai aleihemY vino Moshé y Aharón de delante de la congregación a la entrada de la tienda de reunión, y cayeron sobre sus rostros; y la gloria de HaShem se apareció a ellos.
- 7וַיְדַבֵּ֥ר יְהֹוָ֖ה אֶל־מֹשֶׁ֥ה לֵּאמֹֽר׃Vaydaber Adonai el-Moshé lemorY habló HaShem a Moshé, diciendo:
- 8קַ֣ח אֶת־הַמַּטֶּ֗ה וְהַקְהֵ֤ל אֶת־הָעֵדָה֙ אַתָּה֙ וְאַהֲרֹ֣ן אָחִ֔יךָ וְדִבַּרְתֶּ֧ם אֶל־הַסֶּ֛לַע לְעֵינֵיהֶ֖ם וְנָתַ֣ן מֵימָ֑יו וְהוֹצֵאתָ֨ לָהֶ֥ם מַ֙יִם֙ מִן־הַסֶּ֔לַע וְהִשְׁקִיתָ֥ אֶת־הָעֵדָ֖ה וְאֶת־בְּעִירָֽם׃Kaj et-hamaté vehakhel et-ha’eda ata ve’aharón ajija vedibartem el-hasela le’eineihem venatán meimav vehotsetá lahem mayim min-hasela vehishkitá et-ha’edá ve’et-be’iram«Toma la vara, y congrega a la congregación, tú y Aharón tu hermano, y hablarán a la roca ante sus ojos, y ella dará sus aguas; y sacarás para ellos agua de la roca, y darás de beber a la congregación y a sus bestias».
- 9וַיִּקַּ֥ח מֹשֶׁ֛ה אֶת־הַמַּטֶּ֖ה מִלִּפְנֵ֣י יְהֹוָ֑ה כַּאֲשֶׁ֖ר צִוָּֽהוּ׃Vayikaj Moshé et-hamaté milifnéi Adonai ka’asher tsivahuY tomó Moshé la vara de delante de HaShem, como le había ordenado.
- 10וַיַּקְהִ֜לוּ מֹשֶׁ֧ה וְאַהֲרֹ֛ן אֶת־הַקָּהָ֖ל אֶל־פְּנֵ֣י הַסָּ֑לַע וַיֹּ֣אמֶר לָהֶ֗ם שִׁמְעוּ־נָא֙ הַמֹּרִ֔ים הֲמִן־הַסֶּ֣לַע הַזֶּ֔ה נוֹצִ֥יא לָכֶ֖ם מָֽיִם׃Vayakhilu Moshé ve’aharón et-hakahal el-penéi hasala vayómer lahem shimu-na hamorim hamin-hasela hazé notsí lajem máyimY congregaron Moshé y Aharón a la asamblea frente a la roca, y les dijo: «Escuchen, pues, rebeldes: ¿acaso de esta roca sacaremos para ustedes agua?»
- 11וַיָּ֨רֶם מֹשֶׁ֜ה אֶת־יָד֗וֹ וַיַּ֧ךְ אֶת־הַסֶּ֛לַע בְּמַטֵּ֖הוּ פַּעֲמָ֑יִם וַיֵּצְאוּ֙ מַ֣יִם רַבִּ֔ים וַתֵּ֥שְׁתְּ הָעֵדָ֖ה וּבְעִירָֽם׃Vayárem Moshé et-yadó vayaj et-hasela bematehu pa’amáyim vayetsu máyim rabim vateshte ha’edá uve’iramY alzó Moshé su mano y golpeó la roca con su vara dos veces; y salieron aguas abundantes, y bebió la congregación y sus bestias.
- 12וַיֹּ֣אמֶר יְהֹוָה֮ אֶל־מֹשֶׁ֣ה וְאֶֽל־אַהֲרֹן֒ יַ֚עַן לֹא־הֶאֱמַנְתֶּ֣ם בִּ֔י לְהַ֨קְדִּישֵׁ֔נִי לְעֵינֵ֖י בְּנֵ֣י יִשְׂרָאֵ֑ל לָכֵ֗ן לֹ֤א תָבִ֙יאוּ֙ אֶת־הַקָּהָ֣ל הַזֶּ֔ה אֶל־הָאָ֖רֶץ אֲשֶׁר־נָתַ֥תִּי לָהֶֽם׃Vayómer Adonai el-Moshé ve’el-Aharón ya’an lo-he’emantem bi lehakdisheni le’einéi benéi Yisrael lajén lo taviu et-hakahal hazé el-ha’arets asher-natati lahemY dijo HaShem a Moshé y a Aharón: «Por cuanto no creyeron en mí para santificarme ante los ojos de los hijos de Yisrael, por tanto no traerán a esta asamblea a la tierra que les he dado».
- 13הֵ֚מָּה מֵ֣י מְרִיבָ֔ה אֲשֶׁר־רָב֥וּ בְנֵֽי־יִשְׂרָאֵ֖ל אֶת־יְהֹוָ֑ה וַיִּקָּדֵ֖שׁ בָּֽם׃Hema mei merivá asher-ravú venei-Yisrael et-Adonai vayikadesh bamEstas son las aguas de Merivá, donde contendieron los hijos de Yisrael con HaShem, y Él se santificó en ellos.
- 14וַיִּשְׁלַ֨ח מֹשֶׁ֧ה מַלְאָכִ֛ים מִקָּדֵ֖שׁ אֶל־מֶ֣לֶךְ אֱד֑וֹם כֹּ֤ה אָמַר֙ אָחִ֣יךָ יִשְׂרָאֵ֔ל אַתָּ֣ה יָדַ֔עְתָּ אֵ֥ת כׇּל־הַתְּלָאָ֖ה אֲשֶׁ֥ר מְצָאָֽתְנוּ׃Vayishlaj Moshé mal’ajim mikadesh el-mélej Edom ko amar ajija Yisrael atá yadata et kol-hatela’á asher metsa’atnuY envió Moshé mensajeros desde Kadesh al rey de Edom: «Así ha dicho tu hermano Yisrael: Tú conoces toda la penuria que nos ha sobrevenido.
- 15וַיֵּרְד֤וּ אֲבֹתֵ֙ינוּ֙ מִצְרַ֔יְמָה וַנֵּ֥שֶׁב בְּמִצְרַ֖יִם יָמִ֣ים רַבִּ֑ים וַיָּרֵ֥עוּ לָ֛נוּ מִצְרַ֖יִם וְלַאֲבֹתֵֽינוּ׃Vayerdú avoteinu mitsrayma vanéshev bemitsráyim yamim rabim vayaréu lanu Mitsraim vela’avoteinuY descendieron nuestros padres a Mitsráyim, y habitamos en Mitsráyim días muchos, y nos hicieron mal los mitsríes a nosotros y a nuestros padres.
- 16וַנִּצְעַ֤ק אֶל־יְהֹוָה֙ וַיִּשְׁמַ֣ע קֹלֵ֔נוּ וַיִּשְׁלַ֣ח מַלְאָ֔ךְ וַיֹּצִאֵ֖נוּ מִמִּצְרָ֑יִם וְהִנֵּה֙ אֲנַ֣חְנוּ בְקָדֵ֔שׁ עִ֖יר קְצֵ֥ה גְבוּלֶֽךָ׃Vanits’ak el-Adonai vayishmá kolenu vayishlaj mal’aj vayotsi’enu mimitsráyim vehine anajnu vekadesh ir ketsé gevulejaY clamamos a HaShem, y Él oyó nuestra voz, y envió un mensajero, y nos sacó de Mitsráyim; y he aquí que nosotros estamos en Kadesh, ciudad en el extremo de tu frontera.
- 17נַעְבְּרָה־נָּ֣א בְאַרְצֶ֗ךָ לֹ֤א נַעֲבֹר֙ בְּשָׂדֶ֣ה וּבְכֶ֔רֶם וְלֹ֥א נִשְׁתֶּ֖ה מֵ֣י בְאֵ֑ר דֶּ֧רֶךְ הַמֶּ֣לֶךְ נֵלֵ֗ךְ לֹ֤א נִטֶּה֙ יָמִ֣ין וּשְׂמֹ֔אול עַ֥ד אֲשֶֽׁר־נַעֲבֹ֖ר גְּבֻלֶֽךָ׃Nabera-na ve’artseja lo na’avor besadé uvejérem veló nishté mei ve’er dérej hamélej nelej lo nite yamín usemovl ad asher-na’avor gevulejaPasemos, por favor, por tu tierra; no pasaremos por campo ni por viña, y no beberemos agua de pozo; por el camino del rey iremos, no nos desviaremos a la derecha ni a la izquierda, hasta que hayamos pasado tu territorio».
- 18וַיֹּ֤אמֶר אֵלָיו֙ אֱד֔וֹם לֹ֥א תַעֲבֹ֖ר בִּ֑י פֶּן־בַּחֶ֖רֶב אֵצֵ֥א לִקְרָאתֶֽךָ׃Vayómer elav Edom lo ta’avor bi pen-bajérev etsé likratejaY le dijo Edom: «No pasarás por mí, no sea que con espada salga a tu encuentro».
- 19וַיֹּאמְר֨וּ אֵלָ֥יו בְּנֵֽי־יִשְׂרָאֵל֮ בַּֽמְסִלָּ֣ה נַעֲלֶה֒ וְאִם־מֵימֶ֤יךָ נִשְׁתֶּה֙ אֲנִ֣י וּמִקְנַ֔י וְנָתַתִּ֖י מִכְרָ֑ם רַ֥ק אֵין־דָּבָ֖ר בְּרַגְלַ֥י אֶֽעֱבֹֽרָה׃Vayomrú elav benei-Yisrael bamsilá na’alé ve’im-meimeja nishte aní umiknái venatatí mijram rak ein-davar beraglái e’evoraY le dijeron los hijos de Yisrael: «Por la calzada subiremos, y si de tus aguas bebiéremos, yo y mi ganado, daré su precio; solamente, sin nada más, a pie pasaré».
- 20וַיֹּ֖אמֶר לֹ֣א תַעֲבֹ֑ר וַיֵּצֵ֤א אֱדוֹם֙ לִקְרָאת֔וֹ בְּעַ֥ם כָּבֵ֖ד וּבְיָ֥ד חֲזָקָֽה׃Vayómer lo ta’avor vayetsé Edom likrató be’am kaved uveyad jazakáY dijo: «No pasarás». Y salió Edom a su encuentro con pueblo numeroso y con mano fuerte.
- 21וַיְמָאֵ֣ן׀ אֱד֗וֹם נְתֹן֙ אֶת־יִשְׂרָאֵ֔ל עֲבֹ֖ר בִּגְבֻל֑וֹ וַיֵּ֥ט יִשְׂרָאֵ֖ל מֵעָלָֽיו׃Vayma’én Edom neton et-Yisrael avor bigvuló vayet Yisrael me’alavY rehusó Edom conceder a Yisrael pasar por su territorio; y se apartó Yisrael de junto a él.
- 22וַיִּסְע֖וּ מִקָּדֵ֑שׁ וַיָּבֹ֧אוּ בְנֵֽי־יִשְׂרָאֵ֛ל כׇּל־הָעֵדָ֖ה הֹ֥ר הָהָֽר׃Vayisú mikadesh vayavóu venei-Yisrael kol-ha’edá hor haharY partieron de Kadesh, y llegaron los hijos de Yisrael, toda la congregación, al monte Hor.
- 23וַיֹּ֧אמֶר יְהֹוָ֛ה אֶל־מֹשֶׁ֥ה וְאֶֽל־אַהֲרֹ֖ן בְּהֹ֣ר הָהָ֑ר עַל־גְּב֥וּל אֶֽרֶץ־אֱד֖וֹם לֵאמֹֽר׃Vayómer Adonai el-Moshé ve’el-Aharón behor hahar al-gevul erets-Edom lemorY dijo HaShem a Moshé y a Aharón en el monte Hor, en la frontera de la tierra de Edom, diciendo:
- 24יֵאָסֵ֤ף אַהֲרֹן֙ אֶל־עַמָּ֔יו כִּ֣י לֹ֤א יָבֹא֙ אֶל־הָאָ֔רֶץ אֲשֶׁ֥ר נָתַ֖תִּי לִבְנֵ֣י יִשְׂרָאֵ֑ל עַ֛ל אֲשֶׁר־מְרִיתֶ֥ם אֶת־פִּ֖י לְמֵ֥י מְרִיבָֽה׃Ye’asef Aharón el-amav ki lo yavo el-ha’arets asher natati livnéi Yisrael al asher-meritem et-pi leméi merivá«Será reunido Aharón a sus pueblos, porque no entrará a la tierra que he dado a los hijos de Yisrael, por cuanto se rebelaron contra mi palabra en las aguas de Merivá.
- 25קַ֚ח אֶֽת־אַהֲרֹ֔ן וְאֶת־אֶלְעָזָ֖ר בְּנ֑וֹ וְהַ֥עַל אֹתָ֖ם הֹ֥ר הָהָֽר׃Kaj et-Aharón ve’et-el’azar benó vehá’al otam hor haharToma a Aharón y a Elazar su hijo, y hazlos subir al monte Hor.
- 26וְהַפְשֵׁ֤ט אֶֽת־אַהֲרֹן֙ אֶת־בְּגָדָ֔יו וְהִלְבַּשְׁתָּ֖ם אֶת־אֶלְעָזָ֣ר בְּנ֑וֹ וְאַהֲרֹ֥ן יֵאָסֵ֖ף וּמֵ֥ת שָֽׁם׃Vehafshet et-Aharón et-begadav vehilbashtam et-el’azar benó ve’aharón ye’asef umet shamY desvestirás a Aharón de sus vestiduras, y las vestirás a Elazar su hijo; y Aharón será reunido y morirá allí».
- 27וַיַּ֣עַשׂ מֹשֶׁ֔ה כַּאֲשֶׁ֖ר צִוָּ֣ה יְהֹוָ֑ה וַֽיַּעֲלוּ֙ אֶל־הֹ֣ר הָהָ֔ר לְעֵינֵ֖י כׇּל־הָעֵדָֽה׃Vaya’as Moshé ka’asher tsivá Adonai vaya’alu el-hor hahar le’einéi kol-ha’edáY Moshé hizo como ordenó HaShem, y subieron al monte Hor ante los ojos de toda la congregación.
- 28וַיַּפְשֵׁט֩ מֹשֶׁ֨ה אֶֽת־אַהֲרֹ֜ן אֶת־בְּגָדָ֗יו וַיַּלְבֵּ֤שׁ אֹתָם֙ אֶת־אֶלְעָזָ֣ר בְּנ֔וֹ וַיָּ֧מׇת אַהֲרֹ֛ן שָׁ֖ם בְּרֹ֣אשׁ הָהָ֑ר וַיֵּ֧רֶד מֹשֶׁ֛ה וְאֶלְעָזָ֖ר מִן־הָהָֽר׃Vayafshet Moshé et-Aharón et-begadav vayalbesh otam et-el’azar benó vayámot Aharón sham berosh hahar vayéred Moshé ve’el’azar min-haharY Moshé desvistió a Aharón de sus vestiduras, y las vistió a Elazar su hijo; y murió Aharón allí en la cima del monte. Y descendieron Moshé y Elazar del monte.
- 29וַיִּרְאוּ֙ כׇּל־הָ֣עֵדָ֔ה כִּ֥י גָוַ֖ע אַהֲרֹ֑ן וַיִּבְכּ֤וּ אֶֽת־אַהֲרֹן֙ שְׁלֹשִׁ֣ים י֔וֹם כֹּ֖ל בֵּ֥ית יִשְׂרָאֵֽל׃Vayiru kol-ha’edá ki gavá Aharón vayivkú et-Aharón sheloshim yom kol beit YisraelY vio toda la congregación que había expirado Aharón, y lloraron a Aharón treinta días, toda la casa de Yisrael.